Bỏ thủ tục đăng ký người phụ thuộc rồi thì công ty có cần đăng ký người phụ thuộc cho người lao động nữa không?
1. Bỏ thủ tục đăng ký người phụ thuộc rồi thì công ty có cần đăng ký người phụ thuộc cho người lao động nữa không?
Ngày 03/02/2026, Bộ Tài chính đã ban hành Quyết định 216/QĐ-BTC năm 2026 về việc công bố thủ tục hành chính về thuế được sửa đổi, bổ sung, bãi bỏ thuộc phạm vi chức năng quản lý của Bộ Tài chính, có hiệu lực thi hành kể từ ngày 14/02/2026.
Trong đó, tại mục 2 Phần I Phụ lục ban hành kèm theo Quyết định 216/QĐ-BTC năm 2026 quy định bãi bỏ 14 thủ tục hành chính về thuế, trong đó có thủ tục Đăng ký người phụ thuộc (NPT) giảm trừ gia cảnh đối với cá nhân có thu nhập từ tiền lương, tiền công.
Tuy nhiên, cần lưu ý rằng việc bãi bỏ thủ tục này không đồng nghĩa với việc không cần đăng ký người phụ thuộc. Theo quy định tại Nghị định 373/2025/NĐ-CP, thủ tục đăng ký người phụ thuộc đã được gộp vào thủ tục đăng ký thuế.
Trước đây, người nộp thuế phải thực hiện 02 thủ tục riêng biệt gồm:
(1) Đăng ký thuế cho người phụ thuộc (mẫu 20-TH-ĐK-TCT);
(2) Đăng ký giảm trừ gia cảnh cho người phụ thuộc (mẫu 07/TH-ĐKNPT-TNCN).
Hai thủ tục này yêu cầu kê khai trùng lặp nhiều thông tin, làm tăng chi phí tuân thủ. Do đó, cơ quan thuế đã thực hiện cải cách, bãi bỏ thủ tục đăng ký giảm trừ gia cảnh như một thủ tục độc lập.
Hiện nay, để được tính giảm trừ gia cảnh, người nộp thuế chỉ cần đăng ký thuế cho người phụ thuộc. Thông tin này sẽ được cơ quan thuế sử dụng để xác định giảm trừ gia cảnh khi quyết toán thuế.
Như vậy, công ty vẫn có trách nhiệm đăng ký thuế cho người phụ thuộc thay cho người lao động (theo mẫu 20-TH-ĐK-TCT) khi người lao động có đề nghị và cung cấp đầy đủ hồ sơ theo quy định, nhưng không còn phải thực hiện thủ tục đăng ký người phụ thuộc riêng như trước đây.
2. Con phải đáp ứng điều kiện nào mới được xem là người phụ thuộc của bố mẹ?
Căn cứ điểm d khoản 1 Điều 9 Thông tư 111/2013/TT-BTC, con của người nộp thuế được tính là người phụ thuộc khi thuộc một trong các trường hợp sau:
(i) Con dưới 18 tuổi (tính đủ theo tháng).
(ii) Con từ 18 tuổi trở lên bị khuyết tật, không có khả năng lao động.
(iii) Con đang theo học tại Việt Nam hoặc nước ngoài tại bậc học đại học, cao đẳng, trung học chuyên nghiệp, dạy nghề, kể cả con từ 18 tuổi trở lên đang học bậc học phổ thông (tính cả trong thời gian chờ kết quả thi đại học từ tháng 6 đến tháng 9 năm lớp 12) không có thu nhập hoặc có thu nhập bình quân tháng trong năm từ tất cả các nguồn thu nhập không vượt quá 1.000.000 đồng.
Lưu ý: Con ở trên bao gồm con đẻ, con nuôi hợp pháp, con ngoài giá thú, con riêng của vợ, con riêng của chồng.
Như vậy, con được tính là người phụ thuộc khi đáp ứng điều kiện về độ tuổi hoặc tình trạng học tập/khả năng lao động và mức thu nhập theo quy định trên.
3. Cập nhật cách đăng ký người phụ thuộc từ 14/2/2026
3.1. Trường hợp ủy quyền đăng ký thuế cho cơ quan chi trả thu nhập
Bước 1: Cá nhân có ủy quyền cho cơ quan chi trả thu nhập đăng ký thuế cho người phụ thuộc gửi hồ sơ cho cơ quan chỉ trà thu nhập.
Bước 2: Cơ quan chỉ trả thu nhập có trách nhiệm tổng hợp và gửi Tờ khai đăng ký thuế người phụ thuộc – Mẫu số 20-ĐK-TH-TCT chậm nhất là 10 ngày làm việc kể từ ngày người nộp thuế đăng ký giảm trừ gia cảnh. Trong trường hợp người phụ thuộc chưa có mã số thuế gửi cơ quan thuế quản lý trực tiếp cơ quan chỉ trả thu nhập để đăng ký thuê thay cho người phụ thuộc có ủy quyền.
3.2. Trường hợp đăng ký trực tiếp với cơ quan thuế
Cá nhân lập hồ sơ đăng ký thuế cho người phụ thuộc để giảm trừ gia cảnh và gửi đến cơ quan thuế để làm thủ tục đăng ký thuế theo nơi nộp hồ sơ như sau:
– Tại Thuế tỉnh, thành phố nơi cá nhân làm việc đối với cá nhân cư trú có thu nhập từ tiền lương, tiền công do các tổ chức Quốc tế, Đại sứ quán, Lãnh sự quản tại Việt Nam chỉ trà nhưng tổ chức này chưa thực hiện khẩu trừ thuế.
– Tại Thuế tỉnh, thành phố nơi phát sinh công việc tại Việt Nam đối với cá nhân có thu nhập từ tiền lương, tiền công do các tổ chức, cá nhân trả từ nước ngoài.
– Tại Thuế cơ sở nơi cá nhân cư trú đối với những trường hợp khác.
Thời hạn nộp hồ sơ đăng ký thuế cho người phụ thuộc để giảm trừ gia cảnh cùng với thời hạn thực hiện thủ tục đăng ký giảm trừ gia cảnh theo quy định của pháp luật thuế thu nhập cá nhân.
4. Phương thức đăng ký người phụ thuộc 2026
(i) Cách thức trực tiếp: Tại Trung tâm Phục vụ hành chính công cấp tỉnh, xã.
(ii) Thông qua dịch vụ bưu chính công ích theo quy định của Thủ tướng Chính phủ, qua thuê dịch vụ của doanh nghiệp, cá nhân hoặc qua ủy quyền theo quy định của pháp luật,
(iii) Trực tuyến: qua Công DVC Quốc gia hoặc Ứng dụng định danh quốc gia đối với các TTHC đã toàn trình và được tích hợp, kết nối với Cổng dịch vụ công của Bộ Tài chính theo quy định về thực hiện cơ chế một cửa, một cửa liên thông trong giải quyết thủ tục hành chính/ các Hệ thống thông tin điện tử, hệ thông thông tin giải quyết TTHC của Cục Thuế.
Trên đây là chi tiết cách đăng ký người phụ thuộc từ 14/2/2026 theo quy định mới nhất.
5. Cập nhật mức giảm trừ gia cảnh 2026 theo quy định mới nhất
Mức giảm trừ gia cảnh 2026 là 15,5 triệu đồng/tháng (186 triệu/năm) đối với người nộp thuế và 6,2 triệu đồng/tháng đối với mỗi người phụ thuộc áp dụng từ 01/01/2026.
Tham khảo: https://thuvienphapluat.vn/van-ban/Quyen-dan-su/Bo-luat-dan-su-2015-296215.aspx?anchor=dieu_386
Tham khảo thêm bài viết của chúng tôi: https://htllaw.com.vn/
