Table of Contents

Nghị định 68/2026/NĐ-CP – Bước cải cách lớn trong quản lý thuế hộ kinh doanh

Ngày càng nhiều hộ kinh doanh cá thể tham gia vào hoạt động thương mại, dịch vụ, đặc biệt trong lĩnh vực thương mại điện tử và kinh doanh trực tuyến. Trước sự phát triển nhanh chóng của khu vực kinh tế này, việc hoàn thiện cơ chế quản lý thuế trở thành yêu cầu cấp thiết nhằm đảm bảo công bằng, minh bạch và chống thất thu ngân sách.

Trong bối cảnh đó, Chính phủ đã ban hành Nghị định 68/2026/NĐ-CP quy định về chính sách thuế và quản lý thuế đối với hộ kinh doanh. Nghị định này đưa ra nhiều quy định quan trọng nhằm thay đổi cách thức quản lý thuế, tăng cường minh bạch hóa doanh thu và tạo điều kiện cho hộ kinh doanh phát triển bền vững.

Đây được xem là một bước tiến quan trọng trong quá trình cải cách hệ thống thuế và thúc đẩy khu vực kinh tế tư nhân phát triển mạnh mẽ hơn.

Phạm vi điều chỉnh của Nghị định 68/2026/NĐ-CP

Nghị định 68/2026/NĐ-CP quy định về:

Chính sách thuế áp dụng đối với hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh;
Phương pháp xác định nghĩa vụ thuế;
Cơ chế quản lý thuế đối với hộ kinh doanh;
Trách nhiệm của cơ quan thuế, cơ quan quản lý nhà nước và người nộp thuế.

Các quy định này áp dụng đối với:

Hộ kinh doanh cá thể;
Cá nhân kinh doanh độc lập;
Cá nhân có hoạt động sản xuất, kinh doanh hàng hóa hoặc dịch vụ.

Ngoài ra, nghị định cũng quy định trách nhiệm của cơ quan thuế và các cơ quan quản lý có liên quan trong việc quản lý, giám sát và hỗ trợ người nộp thuế.

Mục tiêu của Nghị định 68/2026/NĐ-CP

Việc ban hành Nghị định 68/2026/NĐ-CP nhằm đạt được một số mục tiêu quan trọng sau:

Thứ nhất, hiện đại hóa hệ thống quản lý thuế đối với hộ kinh doanh.

Thứ hai, hạn chế thất thu thuế và tăng cường tính minh bạch trong hoạt động kinh doanh.

Thứ ba, tạo môi trường cạnh tranh công bằng giữa hộ kinh doanh và doanh nghiệp.

Thứ tư, khuyến khích hộ kinh doanh chuyển đổi sang mô hình doanh nghiệp khi đạt quy mô lớn.

Thứ năm, đơn giản hóa thủ tục thuế nhưng vẫn đảm bảo hiệu quả quản lý nhà nước.

Những mục tiêu này phù hợp với định hướng cải cách chính sách thuế và phát triển kinh tế tư nhân của Việt Nam trong giai đoạn mới.

Những điểm mới nổi bật của Nghị định 68/2026/NĐ-CP

1. Tăng cường minh bạch doanh thu của hộ kinh doanh

Một trong những điểm quan trọng của chính sách thuế mới là tăng cường kiểm soát và minh bạch hóa doanh thu của hộ kinh doanh.

Trong nhiều năm trước đây, việc quản lý thuế đối với hộ kinh doanh chủ yếu dựa trên hình thức thuế khoán, nghĩa là cơ quan thuế ấn định mức doanh thu và số thuế phải nộp. Tuy nhiên, phương pháp này tồn tại nhiều hạn chế và dễ dẫn đến thất thu ngân sách.

Theo định hướng cải cách, hình thức thuế khoán sẽ từng bước được loại bỏ và chuyển sang phương pháp khai thuế theo doanh thu thực tế.

Việc thay đổi này giúp cơ quan thuế quản lý chính xác hơn và đảm bảo sự công bằng giữa các chủ thể kinh doanh.

2. Áp dụng phương pháp khai thuế thay cho thuế khoán

Theo quy định mới, hộ kinh doanh sẽ phải thực hiện kê khai thuế theo doanh thu thực tế phát sinh.

Phương pháp khai thuế mang lại nhiều ưu điểm:

Phản ánh đúng quy mô hoạt động kinh doanh;
Giảm tình trạng kê khai thiếu doanh thu;
Hạn chế việc ấn định thuế mang tính chủ quan.

Việc chuyển đổi từ thuế khoán sang khai thuế được xem là bước tiến quan trọng trong cải cách quản lý thuế.

3. Đẩy mạnh sử dụng hóa đơn điện tử

Nghị định mới khuyến khích và từng bước bắt buộc hộ kinh doanh sử dụng hóa đơn điện tử.

Việc áp dụng hóa đơn điện tử giúp:

Kiểm soát doanh thu chính xác hơn;
Tăng tính minh bạch trong giao dịch;
Giảm chi phí quản lý và lưu trữ chứng từ;
Hạn chế gian lận thuế.

Đối với các hộ kinh doanh có doanh thu lớn hoặc hoạt động trong các lĩnh vực như bán lẻ, dịch vụ ăn uống, khách sạn, vận tải…, việc sử dụng hóa đơn điện tử được đặc biệt khuyến khích.

Quy định về phương pháp tính thuế đối với hộ kinh doanh

Theo Nghị định 68/2026/NĐ-CP, hộ kinh doanh có thể áp dụng các phương pháp tính thuế khác nhau tùy theo quy mô và hình thức hoạt động.

1. Phương pháp kê khai

Đây là phương pháp tính thuế dựa trên doanh thu thực tế và chi phí hợp lệ.

Người nộp thuế phải:

Ghi chép sổ sách kế toán;
Lưu giữ chứng từ;
Thực hiện kê khai thuế định kỳ.

Phương pháp này thường áp dụng đối với các hộ kinh doanh có quy mô lớn hoặc doanh thu cao.

2. Phương pháp tính thuế theo tỷ lệ trên doanh thu

Đối với một số hộ kinh doanh nhỏ, thuế có thể được xác định dựa trên tỷ lệ phần trăm trên doanh thu.

Các loại thuế phổ biến gồm:

Thuế giá trị gia tăng;
Thuế thu nhập cá nhân.

Tỷ lệ thuế sẽ khác nhau tùy theo ngành nghề kinh doanh.

Quy định về quản lý thuế đối với hộ kinh doanh

Nghị định 68/2026/NĐ-CP cũng đặt ra nhiều biện pháp nhằm tăng cường hiệu quả quản lý thuế.

1. Quản lý thông tin người nộp thuế

Cơ quan thuế sẽ xây dựng hệ thống dữ liệu đầy đủ về hộ kinh doanh, bao gồm:

Thông tin đăng ký kinh doanh;
Ngành nghề hoạt động;
Doanh thu;
Nghĩa vụ thuế.

Việc quản lý dữ liệu tập trung giúp nâng cao hiệu quả giám sát và giảm thiểu sai sót.

2. Tăng cường phối hợp giữa các cơ quan quản lý

Quản lý thuế đối với hộ kinh doanh không chỉ thuộc trách nhiệm của cơ quan thuế mà còn có sự phối hợp của nhiều cơ quan khác như:

Cơ quan đăng ký kinh doanh;
Cơ quan quản lý thị trường;
Chính quyền địa phương.

Sự phối hợp này giúp đảm bảo thông tin chính xác và kịp thời.

3. Quản lý hoạt động kinh doanh trực tuyến

Trong thời đại số, nhiều hộ kinh doanh hoạt động trên các nền tảng thương mại điện tử.

Do đó, cơ quan quản lý sẽ:

Tăng cường giám sát doanh thu từ nền tảng số;
Kết nối dữ liệu với các sàn thương mại điện tử;
Kiểm soát hoạt động bán hàng online.

Quy định này nhằm đảm bảo sự công bằng giữa kinh doanh truyền thống và kinh doanh trực tuyến.

Nghĩa vụ của hộ kinh doanh theo quy định mới

Hộ kinh doanh phải thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ sau:

Đăng ký mã số thuế;
Kê khai và nộp thuế đúng hạn;
Lưu trữ hóa đơn, chứng từ;
Cung cấp thông tin theo yêu cầu của cơ quan thuế.

Ngoài ra, chủ hộ kinh doanh cũng phải chịu trách nhiệm trước pháp luật về toàn bộ hoạt động kinh doanh và nghĩa vụ tài chính của hộ kinh doanh.

Quyền lợi của hộ kinh doanh

Bên cạnh nghĩa vụ thuế, hộ kinh doanh cũng được hưởng nhiều quyền lợi theo quy định mới.

Cụ thể:

Được hướng dẫn và hỗ trợ thủ tục thuế;
Được áp dụng chính sách miễn, giảm thuế khi đủ điều kiện;
Được bảo mật thông tin kinh doanh;
Được khiếu nại hoặc khởi kiện khi quyền lợi bị xâm phạm.

Các chính sách này nhằm tạo điều kiện thuận lợi để hộ kinh doanh hoạt động ổn định và phát triển lâu dài.

Tác động của Nghị định 68/2026/NĐ-CP

Việc ban hành Nghị định 68/2026/NĐ-CP sẽ có nhiều tác động đến khu vực kinh tế hộ.

1. Tăng tính minh bạch trong hoạt động kinh doanh

Việc áp dụng phương pháp khai thuế và hóa đơn điện tử giúp phản ánh đúng doanh thu của hộ kinh doanh.

Điều này góp phần:

Hạn chế gian lận thuế;
Tăng nguồn thu ngân sách;
Bảo đảm môi trường cạnh tranh lành mạnh.

2. Thúc đẩy chuyển đổi sang mô hình doanh nghiệp

Khi quy mô kinh doanh ngày càng lớn, việc duy trì mô hình hộ kinh doanh có thể không còn phù hợp.

Do đó, nhiều hộ kinh doanh sẽ lựa chọn chuyển đổi thành doanh nghiệp để:

Mở rộng quy mô;
Tiếp cận nguồn vốn;
Nâng cao năng lực quản trị.

3. Tăng cường quản lý đối với kinh doanh online

Các quy định mới giúp cơ quan quản lý kiểm soát tốt hơn doanh thu từ hoạt động thương mại điện tử.

Nhờ đó:

Hạn chế thất thu thuế;
Bảo đảm cạnh tranh công bằng.

Một số lưu ý quan trọng đối với hộ kinh doanh

Để thực hiện đúng quy định của Nghị định 68/2026/NĐ-CP, hộ kinh doanh cần lưu ý:

Chủ động tìm hiểu quy định về kê khai thuế;
Sử dụng hóa đơn điện tử khi phát sinh giao dịch;
Lưu trữ đầy đủ chứng từ kế toán;
Thực hiện nghĩa vụ thuế đúng thời hạn.

Việc tuân thủ đúng quy định sẽ giúp hộ kinh doanh tránh rủi ro pháp lý và xử phạt hành chính.

Kết luận

Nghị định 68/2026/NĐ-CP về chính sách thuế và quản lý thuế đối với hộ kinh doanh là một bước cải cách quan trọng trong hệ thống pháp luật thuế của Việt Nam.

Các quy định mới hướng tới:

Minh bạch hóa doanh thu;
Nâng cao hiệu quả quản lý thuế;
Tạo môi trường cạnh tranh công bằng;
Thúc đẩy phát triển kinh tế tư nhân.

Đối với các hộ kinh doanh, việc hiểu và tuân thủ đúng quy định của Nghị định 68/2026/NĐ-CP sẽ giúp hoạt động kinh doanh ổn định, bền vững và phù hợp với xu hướng quản lý thuế hiện đại.

Bài viết có sự tham khảo từ: https://xaydungchinhsach.chinhphu.vn/toan-van-nghi-dinh-68-2026-nd-cp-quy-dinh-ve-chinh-sach-thue-quan-ly-thue-voi-ho-kinh-doanh-119260306102906789.htm

Tham khảo thêm bài viết của chúng tôi: https://htllaw.com.vn/cham-sang-ten-nha-dat-bi-phat-bao-nhieu